Xóa bỏ 'luật chờ hướng dẫn' để tạo đột phá phát triển kinh tế

Thủ tướng Chính phủ đặc biệt nhấn mạnh việc quyết liệt xóa bỏ tình trạng luật chờ văn bản hướng dẫn nhằm tạo đột phá trong xây dựng pháp luật, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững.

Tại buổi làm việc với Bộ Tư pháp vào sáng ¹¹⁄₅, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã phân tích sâu sắc về vai trò của thể chế trong giai đoạn hiện nay. Theo đó, Đại hội XIV của Đảng tiếp tục xác định thể chế là một trong ba đột phá chiến lược. Mục tiêu cốt lõi là hình thành một hệ thống pháp luật chất lượng cao, hiện đại, tương thích với các thông lệ quốc tế và được thực thi một cách nghiêm minh, nhất quán.

Đổi mới tư duy: Thể chế là động lực tăng trưởng

Thủ tướng khẳng định Bộ Tư pháp đóng vai trò là “gác cổng pháp lý”, là cơ quan tham mưu chiến lược cho Chính phủ. Trách nhiệm của Bộ không chỉ dừng lại ở việc rà soát văn bản mà phải đảm bảo thể chế thực sự trở thành đòn bẩy để đất nước đạt được mức tăng trưởng hai con số.

Một điểm đáng chú ý là yêu cầu thay đổi phương thức làm việc. Thay vì phụ thuộc vào các văn bản hành chính chậm chạp, Thủ tướng khuyến khích việc trao đổi trực tiếp giữa Bộ Tư pháp, Văn phòng Chính phủ và các cơ quan soạn thảo. Việc đối thoại trực tiếp có thể giải quyết vấn đề trong một giờ, trong khi quy trình gửi văn bản có thể kéo dài cả tháng mà không đạt kết quả.

Chấm dứt “điểm nghẽn” trong thực thi pháp luật

Một trong những vấn đề nhức nhối nhất được Thủ tướng lưu ý là tình trạng “luật chờ văn bản hướng dẫn”. Đây là điểm nghẽn khiến nhiều chính sách dù đã được Quốc hội thông qua nhưng không thể đi vào cuộc sống, gây lãng phí nguồn lực và cản trở doanh nghiệp.

Song song với đó, Người đứng đầu Chính phủ yêu cầu kiên quyết phòng chống tham nhũng, tiêu cực, lợi ích nhóm và xóa bỏ cơ chế “xin - cho” trong quá trình xây dựng pháp luật. Đặc biệt, các quy định pháp lý trên môi trường số và mạng cần được chú trọng để phù hợp với thực tiễn vận hành hiện nay.

Lộ trình hiện đại hóa hệ thống pháp luật đến năm 2045

Để hiện thực hóa tầm nhìn dài hạn, Thủ tướng giao Bộ Tư pháp xây dựng Đề án Chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam với tầm nhìn đến năm 2045. Trong ngắn hạn, cần tập trung rà soát các dự án luật trọng điểm trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, bao gồm:

• Luật Đất đai, Luật Quy hoạch sử dụng đất.
• Luật Đấu thầu, Luật Đầu tư công, Luật Ngân sách nhà nước.
• Luật Điện lực, Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.

Công tác thẩm định phải được nâng tầm theo hướng độc lập, chuyên sâu và thực chất. Thủ tướng yêu cầu các bộ ngành chủ trì soạn thảo phải tiếp thu đầy đủ ý kiến thẩm định, tránh tình trạng văn bản vừa ban hành đã phải sửa đổi do thiếu tính khả thi.

Cải cách hành chính: Từ cắt giảm thủ tục đến quản trị bằng KPI

Về cải cách thủ tục hành chính (TTHC), Thủ tướng yêu cầu tiếp tục rà soát, phân cấp và đơn giản hóa điều kiện kinh doanh theo Kết luận số 18 của Trung ương. Một nguyên tắc cứng rắn được đặt ra là: không để phát sinh thêm thủ tục mới sau khi đã cắt giảm.

Đặc biệt, Chính phủ sẽ nghiên cứu xây dựng Đề án thí điểm đánh giá, chấm điểm KPI về công tác cải cách TTHC đối với các Bộ, cơ quan và địa phương. Đây sẽ là thước đo chính xác về hiệu quả làm việc, loại bỏ tư duy làm việc hình thức, hời hợt.

Việc chuyển đổi từ quản lý hành chính thuần túy sang quản trị theo kết quả (KPI) hứa hẹn sẽ tạo ra bước ngoặt trong việc nâng cao chất lượng dịch vụ công, tạo môi trường kinh doanh minh bạch và thông thoáng hơn cho người dân và doanh nghiệp.

Bạn đánh giá thế nào về việc áp dụng KPI trong cải cách thủ tục hành chính tại Việt Nam? Hãy chia sẻ góc nhìn của bạn cùng chúng tôi.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Vì sao tình trạng ‘luật chờ văn bản hướng dẫn’ lại gây ảnh hưởng tiêu cực?Tình trạng này tạo ra khoảng trống pháp lý, khiến các quy định của Luật không thể thực thi trên thực tế, gây khó khăn cho doanh nghiệp và làm chậm tiến độ phát triển kinh tế - xã hội.

Vai trò ‘gác cổng pháp lý’ của Bộ Tư pháp được hiểu như thế nào?Đó là vai trò thẩm định độc lập, chuyên sâu để đảm bảo các dự thảo văn bản quy phạm pháp luật có chất lượng, không chồng chéo, đúng thẩm quyền và có tính khả thi cao trước khi trình Chính phủ và Thủ tướng.

Việc áp dụng KPI trong cải cách thủ tục hành chính mang lại lợi ích gì?KPI giúp định lượng hóa hiệu quả làm việc của các cơ quan nhà nước, tạo áp lực cải tiến quy trình, loại bỏ sự trì trệ và đảm bảo việc cắt giảm thủ tục hành chính được thực hiện thực chất, không hình thức.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao tình trạng ‘luật chờ văn bản hướng dẫn’ lại gây ảnh hưởng tiêu cực?

Tình trạng này tạo ra khoảng trống pháp lý, khiến các quy định của Luật không thể thực thi trên thực tế, gây khó khăn cho doanh nghiệp và làm chậm tiến độ phát triển kinh tế - xã hội.

Vai trò ‘gác cổng pháp lý’ của Bộ Tư pháp được hiểu như thế nào?

Đó là vai trò thẩm định độc lập, chuyên sâu để đảm bảo các dự thảo văn bản quy phạm pháp luật có chất lượng, không chồng chéo, đúng thẩm quyền và có tính khả thi cao trước khi trình Chính phủ và Thủ tướng.

Việc áp dụng KPI trong cải cách thủ tục hành chính mang lại lợi ích gì?

KPI giúp định lượng hóa hiệu quả làm việc của các cơ quan nhà nước, tạo áp lực cải tiến quy trình, loại bỏ sự trì trệ và đảm bảo việc cắt giảm thủ tục hành chính được thực hiện thực chất, không hình thức.